Đề thi Bebras các năm có đáp án, luyện online

Thách thức tư duy thuật toán Bebras (tên quốc tế: Bebras International Challenge on Informatics and Computational Thinking) là cuộc thi thường niên giúp học sinh từ khoảng 6 đến 18 tuổi làm quen với ý tưởng của khoa học máy tính qua những câu đố logic ngắn. Bebras không phải kỳ thi Toán và không đòi hỏi biết lập trình: mỗi bài kể một tình huống đời thường rồi yêu cầu suy luận về trình tự, quy luật, quy tắc, đồ thị, sắp xếp hay mã hoá. Mỗi nước thành viên tự dịch bộ bài chung và tổ chức thi cho học sinh nước mình, phần lớn thi trực tuyến vào khoảng tháng 11.

Đề thi Bebras các năm là nguồn luyện tốt để rèn tư duy logic và suy luận từng bước, những kỹ năng giúp ích cả khi học Toán lẫn học lập trình. Bài này giới thiệu Bebras dành cho lớp mấy, các vòng thi, cấu trúc đề Bebras và cách luyện đề.

Tổng quan

Bebras ra đời tại Lithuania năm 2004, do giáo sư Valentina Dagienė (Đại học Vilnius) khởi xướng. "Bebras" trong tiếng Lithuania nghĩa là con hải ly. Cuộc thi lan ra khắp châu Âu trước, nay đã có nước thành viên ở mọi châu lục.

Bebras là một cộng đồng chứ không phải một công ty. Hằng năm, đại diện các nước thành viên họp tại hội thảo quốc tế Bebras Task Workshop để đề xuất, thẩm định và thống nhất một kho bài chung. Mỗi nước chọn bài từ kho đó, dịch sang tiếng nước mình và tự tổ chức thi. Vòng thi chính thức ở đa số nước diễn ra trong Tuần lễ Bebras quốc tế (International Bebras Week) vào tháng 11.

Đơn vị tổ chức các nước gồm USA Bebras ở Mỹ, UK Bebras cùng Quỹ Raspberry Pi ở Anh, Australian Maths Trust ở Úc. Tại Việt Nam, cuộc thi do Công ty Giáo dục Edmicro tổ chức qua nền tảng onluyen.vn.

Vì dùng câu đố logic nên nhiều trường xếp Bebras chung nhóm với các kỳ thi Toán, nhưng bản chất của nó là tin học và tư duy máy tính. Sau mỗi bài, bản đề chính thức thường có mục giải thích ý tưởng tin học đằng sau câu đố.

Bebras dành cho lớp mấy

Tên cấp độ ở đây theo nhóm tuổi quốc tế, ví dụ như USA Bebras đang dùng. Mỗi nước được tự đặt tên và tự gắn lớp. Anh dùng tên nhóm khác (nhóm "Juniors" của Anh nhỏ tuổi hơn Juniors quốc tế), Úc có cách chia riêng, còn Việt Nam ghi "Level 1" đến "Level 6" tương ứng lớp 1-2 đến lớp 11-12. Ví dụ đề Việt Nam ghi Level 3 thì tương ứng cấp Benjamins (lớp 5-6). Khi dùng đề của nước khác, hãy đối chiếu theo tuổi chứ đừng theo tên nhóm.

Các vòng thi

Cộng đồng Bebras quốc tế không tổ chức chung kết thế giới. Mọi vòng sau Vòng 1 do từng nước tự tổ chức; có nước như Úc lại chia thành hai đợt thi độc lập trong năm.

Cấu trúc đề Bebras và cách tính điểm

Một đề Bebras thường có khoảng 15 bài chia ba mức dễ, vừa, khó, làm trong 45 đến 60 phút. Câu trả lời là trắc nghiệm hoặc thao tác tương tác, và ở đa số nước bài được máy chấm tự động.

Ví dụ ở Việt Nam, mỗi đề gồm:

Đề có 15 câu trắc nghiệm, làm trong 60 phút, tối đa 135 điểm. Các nước khác có cách tính điểm riêng, nên hãy xem thể lệ nơi em dự thi có trừ điểm câu sai hay không.

Thời gian tổ chức

Cuộc thi chính diễn ra mỗi năm một lần, phần lớn vào tháng 10 hoặc tháng 11, quanh Tuần lễ Bebras quốc tế. Ở Việt Nam, Vòng 1 thi trực tuyến vào tháng 10, Vòng 2 thi trực tiếp vào tháng 11. Đăng ký thường qua nhà trường hoặc cá nhân với đơn vị tổ chức Bebras trong nước, vài tuần trước ngày thi.

Cách luyện đề Bebras hiệu quả

• Đọc hết câu chuyện trước. Mỗi bài là một tình huống kèm quy tắc. Phần lớn lỗi sai đến từ việc bỏ sót một quy tắc, không phải do tính toán khó.
• Vẽ ra giấy. Phác sơ đồ, bảng hoặc dãy bước. Chuyển chữ thành hình chính là kỹ năng Bebras muốn kiểm tra.
• Thử với trường hợp nhỏ. Nếu đề hỏi về một quá trình dài, hãy chạy thử hai, ba bước đầu để thấy quy luật.
• Phân bổ thời gian theo độ khó. Câu khó nhiều điểm hơn nhưng câu dễ làm nhanh hơn. Ăn chắc phần dễ và vừa trước khi dồn sức cho một câu khó.
• Đọc phần giải thích sau khi làm. Mục "Đây là tin học" nối mỗi bài với một ý tưởng thật của khoa học máy tính, giúp em làm bài tương tự dễ hơn.

Trên Edupiad, em có thể làm các đề Bebras hiện có ngay trên mạng, có tính giờ, máy chấm tự động và xem lại từng câu sau khi nộp. Không phải năm nào, cấp nào cũng có đề, và một số bài tương tác trong bản thi gốc không thể tái hiện y hệt.

Câu hỏi thường gặp

Bebras có phải thi Toán không?

Không. Bebras là thử thách về tin học và tư duy máy tính. Cuộc thi dùng câu đố logic và không cần lập trình, nên hay được xếp cạnh các kỳ thi Toán.

Bebras dành cho lớp mấy?

Dành cho học sinh từ khoảng 6 đến 18 tuổi, chia sáu nhóm từ Kits đến Seniors. Ở Việt Nam là Level 1 đến Level 6, tương ứng lớp 1-2 đến lớp 11-12.

Thi Bebras có cần biết lập trình không?

Không. Bài thi chỉ cần đọc kỹ và suy luận logic. Đề được thiết kế để giới thiệu ý tưởng tin học cho cả học sinh chưa học gì về máy tính.

Đề thi Bebras có bao nhiêu câu?

Thường khoảng 15 câu chia ba mức dễ, vừa, khó, làm trong 45 đến 60 phút. Ở Việt Nam là 15 câu trắc nghiệm trong 60 phút.

Bebras thi vào tháng mấy?

Tuần lễ Bebras quốc tế diễn ra vào tháng 11. Một số nước, như Việt Nam, thi Vòng 1 sớm hơn một chút, vào tháng 10.

Nguồn tham khảo

• Bebras International
• USA Bebras Computing Challenge
• UK Bebras Challenge
• Bebras - Australian Maths Trust
• Bebras Việt Nam (Edmicro)
• Bebras - Wikipedia